Verkoudheid

Symptomen

Verkoudheid in het kort

  • Verkoudheid is een ontsteking van het slijmvlies in de neus, de bijholten en de keel
  • Infectieziekte van de bovenste luchtwegen
  • De oorzaak is een verkoudheidsvirus
  • Belangrijke symptomen zijn: een verstopte neus, snotteren, hoesten en keelpijn

Wat is verkoudheid?

Verkoudheid is een ontsteking van het slijmvlies in de neus, de bijholten en de keel. Omdat verkoudheid wordt veroorzaakt door een virus, hebben antibiotica geen zin. Deze werken tegen bacteriën en niet tegen virussen.
Verkoudheid is vervelend, maar gelukkig gaat het vanzelf over en ben je er meestal binnen een week weer van af. De symptomen kun je tijdens deze week gelukkig wel verlichten.

Symptomen van verkoudheid

  • verstopte neus
  • snotteren
  • niezen
  • hoesten
  • keelpijn
  • heesheid
  • oorpijn
  • hoofdpijn

Ontstoken slijmvliezen
De ontstoken slijmvliezen in de neus en keel zwellen op en produceren veel vocht en slijm. Dit gaat over in (geelgroen) snot en een verstopte neus. 
In je neus kunnen de ontstoken slijmvliezen een niesprikkel veroorzaken en in je keel of luchtpijp een hoestprikkel.
Als je keelslijmvlies ontstoken is kun je keelpijn hebben en bij ontstoken stembanden kan dit heesheid veroorzaken. 
Het neus-keelgebied staat in verbinding met je middenoor. Daarom kun je bij verkoudheid ook oorpijn hebben. Soms is het middenoor dan ontstoken. 

Oorzaken van verkoudheid

Verkoudheid wordt veroorzaakt door een virus. In de meeste gevallen gaat het om het rhinovirus, maar er zijn ruim tweehonderd virussen die in verband worden gebracht met verkoudheid. 
In de herfst en winter zijn er meer mensen verkouden, omdat mensen dan vaak met elkaar binnen blijven en je elkaar daardoor gemakkelijker kunt besmetten.

Volwassenen zijn gemiddeld twee tot vijf keer per jaar verkouden. Na een infectie ben je meestal jarenlang immuun voor dat type virus, maar kun je wel weer door een ander virus verkouden raken. Mede door de vele veroorzakers is verkoudheid wereldwijd de meest voorkomende ziekte.

Verspreiding van verkoudheid
Verkoudheidsvirussen worden verspreid via minuscule druppeltjes in de lucht. Verspreiding vindt ook plaats via besmette handen en door aanraking van besmette voorwerpen.

Behandeling

Een verkoudheid gaat vanzelf weer over. Antibiotica helpen niet omdat deze niet tegen virussen werken. Tijdens een verkoudheid kun je met zelfzorgmiddelen de symptomen bestrijden, zodat je je wat prettiger voelt.

Adviezen bij verkoudheid

  • Drink voldoende om vochttekort te voorkomen en je keel vochtig te houden
  • Neem voldoende rust
  • Neem bijvoorbeeld een paracetamol als je hoofdpijn hebt
  • Om je neus open te houden kun je neusdruppels of neusspray gebruiken (maximaal gedurende een week)
  • Het kan prettig zijn om te stomen bij verkoudheid. Vul een bak met heet water, voeg eventueel een inhalatiecapsule toe en adem de warme stoom in via de neus
  • Bij keelpijn kun je zuigtabletten nemen. Meer lees je op onze pagina over Keelpijn.

Preventie

Besmetting met een verkoudheidsvirus is nauwelijks te voorkomen. De virussen die verkoudheid veroorzaken verspreiden zich via de lucht, maar ook via handen en voorwerpen. Je kunt wel proberen de kans op besmetting verkleinen.

Tips om de kans te verkleinen dat je verkoudheid krijgt

  • Was regelmatig je handen met zeep.
  • Raak je neus en mond zo min mogelijk aan.
  • Zorg voor een goede weerstand, door gezond te eten, voldoende te bewegen en een goede nachtrust. Als je een goede weerstand hebt, word je minder snel ziek. 
  • Ventileer je huis goed door elke dag een raam open te zetten.

Tips om de kans te verkleinen dat je anderen besmet

  • Was regelmatig je handen met zeep.
  • Raak je neus en mond zo min mogelijk aan.
  • Hou een zakdoek voor je neus en mond, als je niest of hoest. 
  • Gebruik papieren zakdoekjes en gooi ze daarna weg.

Wanneer medische hulp zoeken?

Met een verkoudheid hoef je niet naar de huisarts. Na een aantal dagen gaat je verkoudheid vanzelf over.

Neem contact op met je huisarts:

  • Als je klachten na een paar weken niet minder worden 
  • Als je twijfelt of je klachten door een verkoudheid komen
  • Als je verkouden bent en last hebt van een of meer van deze klachten:
    • benauwdheid 
    • een piepende ademhaling 
    • sufheid
    • langer dan 5 dagen koorts met een temperatuur van boven de 38°C
    • je hebt opnieuw koorts na enkele koortsvrije dagen
    • je voelt je erg ziek of zwak


Lees meer over verkoudheid bij kinderen.