Diarree

Symptomen

Diarree is een dunne, waterige vorm van ontlasting. Als je last hebt van diarree moet je vaak naar de wc. Het is een reactie van het lichaam op een prikkelende stof, een virus of een bacterie in de darm. Het lichaam probeert dit zo snel mogelijk eruit te werken, en neemt niet de tijd om vocht aan de ontlasting te onttrekken. Vandaar dat diarree waterig en dun is.

Diarree kan samengaan met buikkrampen (door krampen in de darmen is de ontlasting moeilijk op te houden en moet je snel naar het toilet), misselijkheid en overgeven, moe en slap voelen, soms koorts, soms hoofdpijn.

Diarree wordt vaak veroorzaakt door een virus, maar ook een bacterie kan diarree veroorzaken. Dan is er sprake van voedselvergiftiging (de salmonellavergiftiging is een bekende veroorzaker van diarree). Ook stress of spanning kan er echter voor zorgen dat je diarree hebt, of dunnere ontlasting.

Diarree komt vaak voor bij verblijf in het buitenland, zeker in warme landen. De veroorzakers van diarree kunnen zich bijvoorbeeld schuilhouden in water, ijs of ijsblokjes. Let daar dus goed op als je in het buitenland bent. Bij kinderen met diarree is extra voorzichtigheid geboden.

Behandeling

Diarree gaat normaal gesproken vanzelf over binnen enkele dagen. Je kunt als je diarree hebt gewoon eten en drinken waar je zin in hebt, maar doe het rustig. Doordat je met diarree vrij snel vocht verliest, is het belangrijk om veel te drinken (2 à 3 liter per dag). Drink niet te veel in een keer, maar verspreid het over de dag, bijvoorbeeld elke vijf tot tien minuten een of twee slokken. Zo houd je toch wat vocht binnen. Wanneer je je wat beter voelt, kun je weer wat grotere hoeveelheden tegelijk gaan drinken.

Ouderen boven de 70 jaar kunnen gauw uitdrogen als ze niet voldoende drinken. Ook bij kinderen onder de 2 jaar is dit een risico. Tekenen van uitdroging zijn niet of weinig plassen (donkere urine), dorst, lusteloosheid, flauwvallen, verwardheid, sufheid, snelle ademhaling, snelle hartslag, droge mond, diepliggende ogen, koude armen en benen.

Wanneer je weer trek hebt, kun je geleidelijk aan weer eten waar je zin in hebt. Daardoor voel je je meestal ook beter. Helemaal niet eten of een speciaal dieet is niet nodig. Als diarree door voedselvergiftiging wordt veroorzaakt, kun je een zelfzorggeneesmiddel gebruiken op basis van actieve kool. Dat absorbeert de giftige stoffen.

Preventie

De beste manier om diarree te voorkomen, is door te zorgen voor een goede persoonlijke hygiëne. Was altijd je handen voor je gaat eten en was de handen na een toiletbezoek. Ook tijdens het koken is het belangrijk om de handen te wassen, met name na het aanraken van rauw vlees. Bereid ook geen vlees en groenten op dezelfde snijplanken en bewaar eten koel. Zorg dat vlees goed verhit en gebakken wordt. 

Bij een bezoek aan het buitenland is het belangrijk om te weten of het kraanwater drinkbaar is. Vermijd zwemmen in stilstaand zoet water. Het is verstandig om goed gekookt voedsel te eten op betrouwbare adressen en liefst gebottelde dranken te gebruiken om te voorkomen dat je diarree oploopt.

Wanneer medische hulp zoeken?

Diarree gaat meestal na een paar dagen vanzelf over. Volg de adviezen op en blijf letten op tekenen van uitdroging. Uitdroging vraagt om snelle behandeling. Bij gezonde volwassenen is de kans op uitdrogen erg klein.

Neem contact op met je huisarts als:

  • je je suf gaat voelen, in de war begint te raken of denkt dat je gaat flauwvallen
  • de waterdunne diarree maar niet ophoudt (8 keer of meer per dag)
  • je blijft overgeven (4 keer of meer per dag)
  • je weinig drinkt
  • je erge dorst hebt
  • je een dag niet meer hebt geplast
  • je voortdurend buikpijn hebt
  • er bloed of slijm bij de ontlasting zit
  • je langer dan drie dagen waterdunne diarree blijft houden
  • je drie dagen lang koorts bij de diarree hebt
  • de diarree na een week niet minder is geworden

Neem contact op met de huisarts als je ouder bent dan 70 en 1 dag diarree hebt, zeker als er ook sprake is van koorts.

Neem contact op met de huisarts bij kinderen jonger dan 2 jaar als het kindje:

  • suf, verward of lusteloos is
  • niet wil drinken
  • een dag niet meer plast
  • een hele dag herhaaldelijk waterdunne diarree heeft
  • koorts heeft
  • steeds moet overgeven
  • bloed of slijm bij de ontlasting heeft

Neem contact op met de huisarts bij kinderen ouder dan 2 jaar als je kind:

  • aldoor blijft huilen
  • suf of verward is
  • niet wil drinken
  • een dag niet meer geplast heeft
  • koorts heeft
  • 3 dagen waterdunne diarree heeft
  • aanhoudende buikpijn heeft
  • na een week nog steeds diarree heeft die niet minder is geworden
  • bloed of slijm bij de ontlasting heeft